RSS

พุทธศาสนาก็สอนเรื่องการสร้าง Motivation

25 Apr

วันก่อน ผมค้นๆเนตหาข้อมูลเรื่อง การสร้าง Motivation ครับ ค้นไปค้นมาก็สงสัยว่า พุทธเรามีสอนเรื่องการสร้าง Motivation มั้ย?

ผมก็ไปพบว่า การมี Motivation เนี่ย มันไปตรงกับหลักธรรมที่ชื่อว่า “ฉันทะ” แต่ทีนี้เราจะสร้างฉันทะยังไง? พุทธเรามีสอนไว้บ้างมั้ย?

ผมก็บังเอิญไปเจอว่า มีครับคือ “มูลเหตุของฉันทะ คือ โยนิโสมนสิการ” (วิสุทธิ. ฏีกา. (บาลี) ๓/๑๑๐.)

แบบว่ากระจ่างเลยครับ โยนิโสมนสิการ คือ การใช้ความคิดถูกวิธี …. เมื่อเราคิดเป็น เราก็รู้ว่าเราควรทำอะไร ควรวางแผนอย่างไร ควรแก้ปัญหาอย่างไร เราจะไม่กังวล ไม่สับสน ไม่ท้อแท้ และ มีแรงใจทำงานไม่ต้องมานั่งเซ็งนั่งกลัวอยู่

ลองอ่านคำอธิบายของ  ฉันทะ และ โยนิโสมนสิการดูนะครับ ลึกซึ้งมากๆ

……………………………………………………………………………………………….

ฉันทะ – ความพอใจ, ความชอบใจ, ความยินดี, ความต้องการ, ความรักใคร่สิ่งนั้นๆ, ความรักงาน (http://www.84000.org/tipitaka/dic/v_seek.php?text=%A9%D1%B9%B7%D0)

……………………………………………………………………………………………….

โยนิโสมนสิการ

ความหมายของโยนิโสมนสิการ

โยนิโส มาจาก โยนิ แปลว่า เหตุต้นเค้า แหล่งเกิดปัญญาอุบายวิธีทาง
มนสิการ แปลวา่ การทำในใจ การคิดคำนึง นึกถึง ใส่ใจ พิจารณา
โยนิโสมนสิการ แปลได้ว่า การทำในใจโดยแยบคาย

แต่ถ้าจะเอาคำแปลแบบยาวๆ ก็ตามนี้ครับ

โยนิโสมนสิการ – การใช้ความคิดถูกวิธี คือ การกระทำในใจโดยแยบคาย มองสิ่งทั้งหลายด้วยความคิดพิจารณาสืบค้นถึงต้นเค้า สาวหาเหตุผลจนตลอดสายแยกแยะออกพิเคราะห์ดูด้วยปัญญาที่คิดเป็นระเบียบและโดยอุบายวิธีให้เห็นสิ่งนั้นๆ หรือปัญหานั้นๆ ตามสภาวะและตามความสัมพันธ์แห่งเหตุปัจจัย – reasoned attention: systematic attention; analytical thinking; critical reflection; thinking in terms of specific conditionality; thinking by way of causal relations or by way of problem-solving) และเป็น ฝ่ายปัญญา (a factor belonging to the category of insight or wisdom) http://www.84000.org/tipitaka/dic/d_item.php?i=2

ความสำคัญของโยนิโสมนสิการ

พระพุทธเจ้าท่านเคยตรัสยกย่องโยนิโสมนสิกการเยอะมากครับ เช่น

“ภิกษุทั้งหลาย ธรรมทั้งหลายเหล่าหน่ึงเหล่าใดก็ตามที่เป็นกุศล อยู่ในภาคกุศล อยู่ในฝ่ายกุศลธรรมเหล่านั้นทั้งหมดมีโยนิโสมนสิการเป็นมูลราก ประชุมลงในโยนิโสมนสิการ, โยนิโสมนสิการ เรียกว่าเป็นยอดของธรรม เหล่านั้น”

“โดยกำหนดว่าเป็นองค์ประกอบภายใน เราไม่เล็งเห็นองค์ประกอบอื่นแม้สักข้อหนึ่ง ที่เป็นไปเพื่อประโยชน์ยิ่งใหญ่ เหมือนโยนิโสมนสิการเลย”

องค์ประกอบของโยนิโสมนสิการ

ลักษณะการคิดแบบโยนิโสมนสิการมี 10 ประการ สรุปได้ดังนี้ครับ

  1. สืบสาวเหตุปัจจัย
  2. แยกแยะส่วนประกอบ
  3. สามัญลักษณะ – มองเห็นลักษณะพื้นฐานร่วมกันของสิ่งต่างๆ
  4. อริยสัจจ์ – คิดแยกแยะ แก้ปัญหา
  5. อรรถธรรมสัมพันธ์ – เข้าใจว่าหลักการ (ธรรม) นี้ มีจุดมุ่งหมายอะไร (อรรถ)
  6. เห็นคุณ โทษ ทางออก
  7. รู้คุณค่าแท้ คุณค่าเทียม – รู้คุณค่าที่แท้จริงของสิ่งนี้ รู้คุณค่าที่เสริมขึ้นมา
  8. เร้่าคุณธรรม
  9. อยู่กับปัจจุบัน
  10. วิภัชชวาท – คิดจำแนกแยกแยะให้ครบถ้วนทุกแง่มุม ทุกขั้นตอน ทุกทางเลือก
เนื้อหาของโยนิโสมนสิการนี้ ผมได้มาจากหนังสือของทางพระพรหมคุณาภรณ์ครับ ท่านสอนไว้ได้ละเอียดละออ เข้าใจง่าย แถมมีตัวอย่างด้วย

ลองโหลดไฟล์ไปอ่านกันดูนะครับ เพราะถ้าจะให้เอามาลง Blog มันก็จะยืดยาวเกินไป

Download >>> โยนิโสมนสิการ <<<

……………………………………………………………………………………………….

เรื่องที่เกี่ยวข้อง

กัลยาณมิตรเป็นทั้งหมดของพรหมจรรย์
[๐๘] ถามว่า โยนิโสมนสิการและปัญญา มีลักษณะอย่างไร

 
Leave a comment

Posted by on April 25, 2012 in ธรรมะ

 

Tags: , ,

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: