RSS

ทำไม ขึ้นพ.ศ.ใหม่พร้อมค.ศ. ?

27 Mar

วันนี้น้องชายผมถามว่า ทำไม พ.ศ. ถือขึ้นปีใหม่พร้อมกับ ค.ศ.  ผมก็ตอบน้องเค้าไป … ผมว่าคำถามนี่น่าสนใจดีนะครับ แล้วก็รู้สึกว่าน่าเอามาเล่าในบล๊อก

ทำไมถึงเปลี่ยน พ.ศ. พร้อม ค.ศ.

แต่เดิมไทยขึ้นปีใหม่ในวันที่ 1 เมษายน ครับ จนมาถึงสมัยของจอมพลป. ท่านได้มีไอเดียเปลี่ยนวันขึ้นปีใหม่ให้เป็นวันที่ 1 มกราคม เพื่อความเป็นสากลของประเทศไทยครับ เพื่อที่เราจะได้เปลี่ยนปีพร้อมกับฝรั่งเค้า

โดยเริ่มเปลี่ยนการนัับครั้งแรกนี้ในปี พ.ศ. 2484 ครับ นั่นก็คือทำให้ปี พ.ศ. 2483 มีเพียง 9 เดือน

วันสงกรานต์คือปีใหม่แบบไทย จริงหรือ?

ถ้าจะว่ากันจริงๆแล้ว วันสงกรานต์คือวันปีใหม่ของแขก(อินเดีย)ครับ แต่ไทยไปรับมาใช้ในภายหลัง ซึ่งการที่เรากำหนดว่าต้องเป็นที่ 13เมษานั้น ก็เป็นกำหนดให้จำกันได้ง่ายๆ เพราะว่าจริงๆแล้ว การนับขึ้นปีใหม่นั้น เค้าจะถือเอาวันที่พระอาทิตย์ย้ายเข้าไปในราศีเมษ ซึ่งวันก็จะไม่ตรงกันในแต่ละปี แต่เพื่อให้ง่ายที่จะจำ ก็เหมาๆเอาเป็นวันที่ 13เมษาไป

ที่มาของรูปครับ http://www.rd1677.com/rd_korat/open_korat.php?id=69316

แล้วจริงๆพ.ศ.เปลี่ยนวันใหน?

จริงๆแล้งพ.ศ.เนี่ย ก็คือการนับว่า พระพุทธเจ้าของเราท่านได้ปรินิพพานไปแล้วกี่ปี นั่นคือ ถ้าจะเอาให้ถูกต้องแล้ว เราต้องขึ้นพ.ศ.ใหม่กันวัน วิสาขบูชาครับ

เอาเข้าจริงไทยก็นับพ.ศ.แปลกจากประเทศเถรวาทอื่นๆ

เอาเข้าลึกๆแล้วเนี่ย พี่ไทยเราก็นับพ.ศ.ไม่เหมือนกับชาวบ้านอีกครับ คือ ประเทศเถรวาทอื่นๆเช่นพม่าจะมีปีพ.ศ.มากกว่าเรา1ปี มันก็มีเหตุผลง่ายๆครับ

ไทยเราจะนับอย่างนี้ครับว่า เมื่อพระพุทธเจ้าท่านปรินิพพานครบ 1 ปี เราถึงนับเป็นปีที่1 โดยบอกว่า ตอนนี้พระพุทธเจ้าท่านได้ปรินิพพานไปแล้ว 1 ปี

ประเทศอื่นๆเมื่อพระพุทธเจ้าปรินิพพานปุ๊ปเค้านับ 1 เลยครับ พอผ่านไป 1 ปีเค้าก็นับ 2 โดยเค้าบอกว่า นี่คือปีที่1แห่งการปรินิพพาน พอครบปีนึงก็นับ 2 โดยบอกว่า นี่เข้าสู้ปีที่ 2 ของการปรินิพพาน

แล้วปีใหม่จริงๆของคนไทยหล่ะ

จะเห็นว่า เรานับปีใหม่ตามหลักศาสนาบ้าง ตามหลักสากลบ้าง ตามหลักความที่รับเข้ามาบ้าง … แล้วคนไทยดั้งเดิมจริงๆมีวันปีใหม่มั้ย … มีครับ แต่ทุกคนคงนึกไม่ถึง

วันปีใหม่ของคนไทยดั้งเดิมจริงๆคือ “วันลอยกระทง” ครับ หลักฐานที่ยังหลงเหลืออยู่คือ การนับเดือนแบบไทยครับ ลอยกระทงวันเพ็ญเดือน 12 เสร็จแล้วก็เข้าสู่เดือนอ้าย (เดือน1) ในช่วงธันวาคม เห็นมั้ยครับ ว่าเรานับเดือนแบบไทยกันอย่างนี้

ถามว่าแล้ววันลอยกระทงสำคัญยังไง คือวันลอยกระทงเป็นวันเปลี่ยนฤดูครับ สิ้นสุดฤดูฝน เก็บเกี่ยวเรียบร้อย แล้วมาเฉลิมฉลองกัน

ที่มาของรูปครับ http://www.rd1677.com/branch.php?id=46049

 
2 Comments

Posted by on March 27, 2011 in ทั่วไป

 

Tags: , ,

2 responses to “ทำไม ขึ้นพ.ศ.ใหม่พร้อมค.ศ. ?

  1. ภูมิ

    March 30, 2011 at 20:35

    เพิ่งได้ทราบเรื่องนี้จากตอนหนึ่งในธรรมะบรรยายของท่านพระพรหมคุณาภรณ์ ซึ่งโหลดมาฟังในรถเมื่อวันก่อนนี้เองครับ ท่านเล่าว่าท่านเกิดปีที่เขาปรับวันขึ้นปีใหม่จากสงกรานต์เป็นแบบฝรั่ง ปีนั้นจึงมีแค่ 9 เดือน

    การนับปี พ.ศ. อย่างเราที่นับ 1 เมื่อพระพุทธเจ้าเสด็จดับขันธปรินิพพานล่วงไปแล้ว 1 ปี อย่างนี้ ท่านว่าเหมือนกับของลาวและเขมรนะครับ

    เรื่องการนับปีนี่จำได้ว่าตอนเด็กๆ งงมาก ถามใครก็ไม่มีใครตอบให้ได้ เช่น
    1.) …ก็ในเมื่อ พ.ศ. นับปีหลังจากที่พระพุทธเจ้าปรินิพพาน ทำไมวันวิสาขบูชาจึงเป็นเดือน 6 ไม่เป็นวันขึ้นปีใหม่ เป็นเดือน 1
    2.) วันลอยกระทงบอกว่าวันเพ็ญเดือน 12 แปลว่ามันสิ้นปีไม่ใช่เหรอ
    3.) วันสงกรานต์ก็บอกปีใหม่ไทย ตกลงไทยนับเดือนนับปียังไง

    ต้องขอบคุณตรังที่หยิบยกมาเล่าสู่กันฟังนะครับ…

     
  2. Trang Suwannasilp

    April 11, 2011 at 02:06

    ไอ้เรื่องการนับปีของไทยเนี่ย มันดูสับสนจริงๆเนอะ มีหลายระบบมาก แล้วเราก็ไม่ค่อยจะสอนกันด้วยว่า ที่ไปที่มาของประเทศเราเป็นยังไง ^ ^”

     

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: