RSS

[ภาพที่ ๓๖] สำแดงปฐมเทศนา ธัมมจักรกัปปวัตนสูตร โปรดเบญจวัคคีย์ ให้ได้ดวงตาเห็นธรรม

วันที่พระพุทธเจ้ากำลังทรงแสดงธรรม “ปฐมเทศนา” ดังที่เห็นอยู่ในภาพนั้น คือ วันขึ้น ๑๕ ค่ำ เดือน ๘ เป็นวันรุ่งขึ้นหลังจากเสด็จมาถึงและพบปัญจวัคคีย์ คือ วันอาสาฬหบูชานั่นเอง ผู้ฟังธรรม มี ๕ คน ที่เรียกว่า ” ปัญจวัคคีย์ ” หรือ “เบญจวัคคีย์” เรื่องที่พระพุทธเจ้าทรงแสดงเป็นเรื่องเกี่ยวกับ ทรงปฏิเสธสิ่งที่คนคือนักบวชสมัยนั้นนิยมทำกัน คือ เรื่องการทรมานตนให้ลำบาก และการปล่อยชีวิตไปตามความใคร่ ทรงปฏิเสธว่าทั้งสองทางนั้น พระองค์ทรงเคยผ่านและทดลองมาแล้ว ไม่ใช่ทางตรัสรู้เลย แล้วทรงแนะนำทางสายกลางที่เรียกกันว่า “มัชฌิมาปฏิปทา” คือ ปฏิบัติดี ปฏิบัติชอบ ตามมรรค ๘ ที่กล่าวโดยย่อ คือ ศีล สมาธิ และปัญญา

เมื่อพระพุทธเจ้านิพพานแล้ว พระสาวกรุ่นทำสังคายนา ตั้งชื่อเรื่องเทศน์กัณฑ์ที่พระพุทธเจ้าทรงแสดง ครั้งแรกนี้ว่า “ธัมมจักรกัปปวัตนสูตร” หรือเรียกโดยย่อว่า “ธรรมจักร” โดยเปรียบเทียบการแสดงธรรม ของพระพุทธเจ้าครั้งนี้ว่า เหมือนจักรพรรดิทรงขับจักรหรือรถศึกแผ่พระบรมเดชานุภาพ ต่างแต่จักรหรือรถศึกของพระพุทธเจ้าเป็นธรรม หรือ ธรรมจักร พอแสดงธรรมกัณฑ์นี้จบลง โกณทัญญะ ผู้หัวหน้าปัญจวัคคีย์ ได้เกิดดวงตาเห็นธรรม คือ ได้ บรรลุเป็นพระโสดาบัน พระพุทธเจ้าจึงทรงเปล่งอุทานด้วยความเบิกบานพระทัย เมื่อเห็นโกณทัญญะได้ฟังธรรมแล้วสำเร็จมรรคผลที่แม้จะเป็นขั้นต่ำว่า “อัญญาสิ วตโก โกณทัญโญ ฯลฯ” แปลว่า “โอ ! โกณทัญญะได้รู้แล้ว ได้สำเร็จแล้ว “ ตั้งแต่นั้นมาา ท่านโกณทัญญะจึงมีคำนำหน้าชื่อเพิ่มขึ้นว่า “อัญญาโกณทัญญะ ”

โกณทัญญะ ฟังธรรมจบแล้ว ได้ทูลขอบวชเป็นพระภิกษุ พระพุทธเจ้าจึงทรงประทานอนุญาตให้ท่านบวช ด้วยพระดำรัสรับรองเพียงว่า ” มาเป็นพระด้วยกันเถิด” ส่วนอีก ๔ ที่เหลือนอกนั้น ต่อมาได้สำเร็จ และได้บวชเช่นเดียวกับพระโกณทัญญะ

***************************************************************************

เรื่องที่เกี่ยวข้อง

พระพุทธเจ้าใช้เวลาเดินทางกี่วันหลังจากตรัสรู้ เพื่อไปโปรดปัญจวัคคีย์?

พระอัญญาโกณฑัญญะ หายไปไหนหลังจากบรรลุอรหันต์?

 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: